Wstępne założenia

Seria: Jak czytać Biblię, część 2

Musimy mieć świadomość, że nikt nie czyta jakiegokolwiek tekstu w sposób neutralny. Każdy ma wstępne założenia, np. czy autor jest wiarygodny czy nie, czy tekst zawiera tylko ciekawe informacje, czy jest autorytetem dla mnie, itd. Mówi się dużo o neutralności, ale coś takiego jak neutralne podejśce do jakiegokolwiek tekstu lub sprawy nie istnieje. Nikt nie jest neutralny, ani w czytaniu Biblii, ani w jakiejkolwiek sytuacji w życiu.

Dlatego ważne jest, aby mieć świadomość, jakie wstępne założenia mamy, czytając Biblię.

Wśród chrześcijan można spotkać różne wstępne założenia.

Dość powszechną jest obecnie na przykład opinia, że Biblia może się mylić, ponieważ jest księgą ludzką, przez którą poznajemy Boga. Dla zwolenników takiego poglądu Biblia jest księgą, w której ludzie piszą o Bogu, a nie Księgą, w której mówi sam Bóg.

Takie założenie ma ogromne konsekwencje, ponieważ Biblia w tym przypadku nie może mieć Bożego autorytetu. W takim razie nie można byłoby do końca Jej zaufać, gdyż może się mylić. Inną konsekwencją jest to, że nie możemy mieć do końca pewności, czy możemy naprawdę poznać Boga, skoro księga mówiąc o Nim może się mylić.

Inni uważają, że Biblia jest podporządkowana autorytetowi Kościoła, który jest jedynym autorytetem, który może wykładać Pismo Święte. Konsekwencją takiego twierdzenia jest to, że nie Biblia, lecz Instytut Kościoła jest najwyższym autorytetem dla wierzącego, co jest bardzo poważną herezją.

Jeszcze inni twierdzą, że Biblia jest bardzo prosta, więc nie potrzeba teologów, ponieważ tak naprawdę każdy może sam, bez pomocy ją zrozumieć. Teologia jest przez nich często widziana, jako zagrożenie dla wiary. Zwolennicy takiej opinii są często zdania, że Duch Święty pomoże zrozumieć Pismo, co też oznacza, że nie ma potrzeby teologii. Niebezpieczeństwem jest, że interpretacja Biblii często staje się bardzo subiektywna.

Można spotkać się też z twierdzeniem, że nie wszystko w Biblii jest oryginalne, a dużą część stanowią późniejsze dodatki lub są wynikiem zredagowania tekstu, niekoniecznie zgodnym z intencją pierwotnych autorów. W ten sposób można dostosować przesłanie Biblii do oczekiwań, aby Biblia głosiła politycznie poprawne treści, gdyż wszystko, co nie pasuje można potraktować, jako dodatki lub zmiany tekstu. Najwyraźniej jest to bardzo subiektywna decyzja, co do przesłania Biblii, ale niestety jest to bardzo popularne w dzisiejszej teologii akademickiej.

To tylko kilka przykładów założeń wstępnych. Skoro każdy przystepuje do czytania tekstu z założeniami wstępnymi, podstawowym pytaniem jest, które są właściwe.

Poniżej przedstawimy wstępne założenie, które uważamy za podstawowe, ponieważ samo Słowo Boże prezentuje je, jako konieczną podstawę, aby czytać i rozumieć Biblię we sposób właściwy, zgodny z intencją autora, Którym jest Bóg.

Można byłoby zarzucić, że to założenie wstępne jest subiektywne, gdyż chcemy czytać Biblię na podstawie założeń, które sam tekst Pisma prezentuje. To prawda, ale nie mamy innego wyjścia. Każde założenie jest subiektywną decyzją czytelnika. Wierzymy jednak, że Słowo Boże jest obiektywną i nieomylną Prawdą, dlatego możemy tylko tam znaleźć obiektywne wskazówki i założenia do czytania Biblii. To sprawa wiary. Niewierzący oczywiście nie będzie tego akceptował, ponieważ odrzuca obiektywną Prawdę Bożą.

1.         Biblia jest Słowem Bożym

Nie czytamy Biblii tak, jak jakikolwiek inny starożytny tekst, lecz jako jedyne Słowo Boże. To znaczy, że jest to Słowo, które pochodzi od samego Boga, mówiącego do nas za pomocą ludzkich autorów. Innymi słowami, Biblia jest natchniona przez Ducha Świętego:

¹⁶ Całe Pismo przez Boga jest natchnione i pożyteczne do nauki, do wykrywania błędów, do poprawy, do wychowywania w sprawiedliwości, ¹⁷ aby człowiek Boży był doskonały, do wszelkiego dobrego dzieła przygotowany. (2 Tym. 3:16-17)

Oraz:

Albowiem proroctwo nie przychodziło nigdy z woli ludzkiej, lecz wypowiadali je ludzie Boży, natchnieni Duchem Świętym. (2 Piotra 1:21).

Natchnienie przez Ducha Świętego oznacza, że mimo wszystkich ludzkich autorów Biblii, ostatecznym jej autorem jest sam Bóg. Biblia nie zawiera opinii o Bogu, które możemy przyjąć lub nie, lecz w niej sam Bóg mówi do nas.

Nie oznacza to, że Bóg dosłownie dyktował słowa, które autorzy mieli napisać. Autorzy pisali w swoim języku, stylu literackim itd. Przez nich jednak mówił Pan w taki sposób, że to, co napisali jest nieomylnym Słowem Bożym.

2.         Biblia jest najwyższym autorytetem

Konsekwencją tego jest, że Pismo Święte jest ostatecznym i najwyższym autorytetem dla człowieka. Biblia ma autorytet nad wszystkimi moimi uczuciami, myślami, umysłem, czynami, ale też nad tradycją, zwyczajami, księgami wyznaniowymi i doktrynami. Ma także autorytet nad wszystkim, co czynimy w Kościele lub w innych dziedzinach naszego życia osobistego i społecznego.

Wszystko, co myślimy, mówimy, czynimy, doświadczamy lub tolerujemy musi być poddane Słowu Bożemu. Tak więc wszelkie doświadczenia wiary i religijne powinny być podporządkowane Bogu i nie mogą być w jakikolwiek sposób sprzeczne z Jego Słowem.

Pismo Święte jest także autorytetem nad tradycją kościelną. Dlatego kościół musi zawsze wracać do Biblii i zawsze na nowo badać, czy nauki i praktyki kościoła i zboru są zgodne z Biblią, a jeśli nie, zmienić je, aby poddać Biblii.  

3.         Słowo Boże jest nieomylnie

Każdy człowiek może się mylić, lub nawet świadomie oszukać. Bóg nigdy się nie myli, nie kłamie i nie oszukuje. Skutkiem tego jest to, że wszystko, co Bóg czyni i mówi jest nieomylne, więc Jego Słowo jest nieomylne.

Nieomylność Biblii oznacza, że Pismo Święte w oryginalnych manuskryptach nie potwierdza niczego, co jest sprzeczne z faktami. Oznacza to, że Biblia zawsze mówi Prawdę dotyczącą wszystkiego, o czym mówi.

Implikuje to też, że Biblia jest spójna, co oznacza, że stanowi jedność i nie zawiera żadnych sprzeczności. Słowo Boże nie zawiera żadnych zaprzeczeń lub kłamstw, pomyłek, ponieważ Bóg nie kłamie i nie zaprzecza samemu Sobie. Dlatego wszelkie sprzeczności są spowodowane przez nasze niewłaściwe rozumienie tekstu (w innych częściach kursu i następnym kursie omawiamy szerzej ten temat).

Skutkiem tego jest, że nie może istnieć sprzeczność między tym, co Biblia mówi oraz tym, co znamy z innych źródeł jak np. nauki ścisłe, archeologia, biologia, historia, inne dokumenty itd.

4.         Aby rozumieć Biblię koniecznym jest nowe narodzenie

Aby móc rozumieć Biblię we właściwy sposób, koniecznym jest, aby być na nowo narodzonym, czyli, być świadomie nawróconym chrześcijaninem. W przeciwnym razie człowiek nie będzie naprawdę rozumiał Biblii, jak Apostoł pisze:

³ A jeśli nawet ewangelia nasza jest zasłonięta, zasłonięta jest dla tych, którzy giną, ⁴ w których bóg świata tego zaślepił umysły niewierzących, aby im nie świeciło światło ewangelii o chwale Chrystusa, który jest obrazem Boga.  (2 Kor. 4:3-4)

Oraz w innym miejscu:

Ale człowiek zmysłowy nie przyjmuje tych rzeczy, które są z Ducha Bożego, bo są dlań głupstwem, i nie może ich poznać, gdyż należy je duchowo rozsądzać.  (1 Kor. 2:14)

Bez Ducha Świętego nie możemy pojąć Pisma Świętego, gdyż to, co tam czytamy jest głupstwem dla każdego niewierzącego (1 Kor. 1:18).

Niewierzący może wiele dowiedzieć się z Biblii a nawet może sporo zrozumieć. Wiele osób czyta  Biblię, nawet z ciekawością, co jednak nie oznacza, że automatycznie się nawrócą. Mimo faktu, że Ewangelia jest jasna dla grzesznika, nie zrozumie on prawdy Ewangelii, jeśli Duch Święty mu jej nie rozjaśni. Duch Święty może nawrócić człowieka przez czytanie Biblii, co oznacza jego nowe narodzenie. Wtedy zaczyna czytać Biblię inaczej, już nie jako ciekawą księgę, lecz jako Słowo Boże.

Czytanie Biblii jest zarówno intelektualnym jak i duchowym przedsięwzięciem. Tylko intelekt nie wystarczy, potrzebne jest działanie i oświecenie Ducha Świętego, jak Apostoł Paweł pisze:  Rozważ, co mówię, a Pan da ci właściwe zrozumienie wszystkiego. (2 Tym. 2:7).

Każdy wierzący jest napełniony Duchem Świętym, co jest ważne, gdyż, gdy przyjdzie On, Duch Prawdy, wprowadzi was we wszelką prawdę, bo nie sam od siebie mówić będzie, lecz cokolwiek usłyszy, mówić będzie, i to, co ma przyjść, wam oznajmi (Jan 16:13)

5.         Różnorodność Biblii

Biblia stanowi jedność, w której Bóg przemawia jednym głosem, jednocześnie należy mieć świadomość różnorodności Słowa Bożego. Jest to spowodowane faktem, że Biblia została napisana w różnych językach (hebrajski, aramejski, grecki), przez różnych ludzkich autorów, używających różnych styli i gatunków literackich, piszących w różnych kulturach i czasach historycznych.

Biblia zawiera różne gatunki literackie, takie jak: narracja, poezja, literatura mądrościowa, różne rodzaje prawa, rodowód, historia, proroctwo, ewangelia, biografia, przypowieści, podobieństwa, kazania, listy, literatura apokaliptyczna. Gatunek literacki decyduje o tym, w jaki sposób czytamy i rozumiemy dany tekst. Np. bajkę czytamy inaczej niż artykuł w gazecie lub poezje Mickiewicza. Tak samo czytamy Prawo Mojżeszowe w inny sposób niż Psalm lub List Apostoła.

Dlatego ważnym jest znać zasady czytania różnych gatunków (omawiamy ten temat w innych kursach).

Musimy pozwolić, by każdy autor Biblii sam mówił. Niektórzy widzą przeciwstawienie np. w tym co Apostoł Jakub i Apostoł Paweł piszą na temat uczynków. Wydaje im się, że są niezgodni ze sobą. Jednak tak nie jest, ale nie należy czytać Listu Jakuba tylko w świetle Listu Pawła, lecz w świetle całej Biblii. Tylko wtedy możemy dojść do właściwego zrozumienia i tylko wtedy odkryjemy, że Apostoł Paweł i Jakob są zgodni w nauce.

6.         Jedność Biblii

Mimo różnorodności Biblii, stanowi ona wyraźną jedność, ponieważ Biblia ma jednego Autora, Którym jest sam Bóg. Mimo wielu tematów, o których możemy czytać, Biblia ma jeden główny temat, którym jest Jezus Chrystus, obiecany Mesjasz (por. Łuk. 24:27). Mimo wielu opisanych historii i wydarzeń, Biblia stanowi także jedną historię, nie wiele różnych historii. To historia zbawienia. Dlatego koniecznym jest, aby czytać każdą osobną historię i tekst w Biblii w świetle tej jednej historii zbawienia, tylko wtedy jesteśmy w stanie zrozumieć prawdziwe znaczenie każdego tekstu.

Biblia nie stanowi zbioru wypowiedzi o Bogu, lecz wszystko, co Biblia zawiera jest Słowem Bożym. Tylko w ten sposób teologia systematyczna staje się możliwa.

---

Artykuł w formacie PDF tutaj

Konieczność interpretacji

Seria Jak czytać Biblię, część 1

Wstęp

Pismo Święte jest najważniejszą księga dla chrześcijanina. Dlatego koniecznym jest, aby codziennie czytać Biblię, ponieważ przez nią Bóg przemawia do wierzących, do Swego Kościoła.

Ważną rzeczą, podkreślaną w Reformacji jest, że każdy wierzący powinien mieć możliwość czytania Słowa Bożego w swoim języku. To wielkie błogosławieństwo, że dostępne nam są różne tłumaczenia Biblii w ojczystym języku.

Jednak czytanie i rozumienie Biblii w praktyce nie jest tak łatwe jak to się wydaje. Pismo Święte często wcale nie jest tak proste. Często czytamy teksty, gdzie nie jesteśmy pewni, jak powinniśmy je rozumieć. Wiadomo też, że istnieje wiele różnych kierunków i ruchów w teologii oraz istnieje wiele różnych kościołów, które bazują na Biblii i uważają, że właśnie oni prezentują właściwą interpretacje Słowa Bożego.

Problemem każdego czytelnika Biblii jest więc: rozumienie we właściwy sposób.

Niektórzy chrześcijanie proponują, by lepiej nie czytać, skoro Biblia jest tak trudna. Bojąc się problemów zwiazanych z niewłaściwym zrozumieniem przez zwykłych ludzi uważają, że czytaniem i wyjaśnianiem powinni zająć się tylko księża i pastorzy.

Inni natomiast twierdzą, że skoro Słowo Boże jest dla każdego wierzącego, każdy bez większych problemów może czytać i rozumieć, wierzący nie potrzebuje pomocy w poprawnej interpretacji tekstu. Skutkiem tego myślenia jest niestety to, że w pewnych zborach i kościołach każdy może interpretować Pismo Święte, może nawet głosić Słowo Boże bez odpowiednego przygotowania. Skutki są oczywiste: głoszenie nie zawsze opiera się wtedy na podstawie właściwego rozumienia Biblii i z tego powodu dzieje się w wielu zborach to, co nie jest dobre i zgodne ze Słowem Bożym. Z powodu braku przygotowania do interpretacji Biblii głosi się herezje w protestanckich zborach, jak np. tzw. Ewangelia sukcesu, niebiblijne nauczanie o Duchu Świętym i Jego darach, awersja przeciw teologii jako wysiłku intelektualnego, lub brak poszanowania boskości Jezusa Chrystusa itp.

Interpretacja Pisma Świętego jest poważną sprawą, wymagającą odpowiedniego przygotowania.

Nie ma czytania bez interpretowania

Można słyszeć stwierdzenia, że nie ma potrzeby interpretacji, ponieważ należy po prostu czytać, co jest napisane, czytać ‘dosłownie’.

Takie twierdzenia są niebezpieczne, mylące. Interpretacja nie jest niczym innym niż znalezieniem znaczenia tekstu. Każdy, kto cokolwiek czyta, interpretuje. Zazwyczaj proces interpretacji jest tak prosty, że nawet nie mamy jego świadomości. Jeżeli np. czytamy krótką wiadomość w gazecie lub rozkład jazdy autobusu, nie musimy zazwyczaj długo zastanawiać się nad znaczeniem. Jednak faktem jest, że intepretujemy znaczenie słów i zdań.

Zazwyczaj zakładamy, że rozumiemy to, co czytamy. Myślimy też, że to, co rozumiemy jest dokładnie tym, co tekst znaczy, co autor chciał powiedzieć.

Pytaniem jest, czy tak jest w rzeczywistości. Nikt nie podchodzi w sposób neutralny do tekstu. Każdy ma wstępne założenia, np. czy autor jest wiarygodny czy nie, czy tekst zawiera tylko ciekawe informacje, czy jest autorytetem dla mnie, itd.

Przy tym należy też pamiętać, że przez kulturę i otoczenie, w którym się wychowaliśmy i w którym żyjemy, możemy pewne rzeczy inaczej rozumieć, niż autor i pierwsi czytelnicy.

Przykład 1

Wyraz ‘krzyż’ kojarzy się dzisiaj z kościołem lub innymi wyrazami wiary, jak np. krzyżyk noszony, jako ozdoba. Rzymsko-katolik kojarzy to z krzyżem na którym znajduje sie postać Chrystusa, natomiast protestant raczej kojarzy z pustym krzyżem.

Dla autorów i czytelników pierwszego wieku, krzyż miał inne znaczenie. Był symbolem okrutnej kary, którą rzymski gnębiciel stosował wobec przestępców i terrorystów. Pierwsi chrześcijanie jeszcze nie używali krzyża, jako symbolu wiary (symbolem była ryba), ponieważ był zbyt drastyczny. Dlatego to, co Nowy Testament pisze o krzyżu, wywoływało u czytelników pierwszego wieku całkiem inne skojarzenia, emocje i rozumienie niż współcześnie. Dzisiaj te słowa w Biblii zazwyczaj już nie wywołują takich emocji, jak w I wieku.

Aby dobrze rozumieć znaczenie tekstu dobrze jest wrócić do czasu pierwszych czytelników. Musimy spróbować zrozumieć, co tekst wtedy znaczył, aby móc rozumieć, co tekst oznacza dla nas dzisiaj.

Przykład 2

Apostoł Paweł często pisze o ‘ciele’, ale często nie chodzi mu o fizyczne ciało. Często chodzi mu o grzeszną naturę człowieka. Po pierwsze jest tu problem tłumaczenia; czy należy grecki wyraz sarks przetłumaczyć jako ciało (dosł.: mięso), czy mniej dosłownie lecz być może bardziej dokładnie, wyraźnie, jako stary człowiek lub grzeszna natura. Po drugie należy zrozumieć te wyrazy w kontekście. Z czym Apostoł to kontrastuje? Często teksty mówiące o ciele i duchu są rozumiane, jako przeciwstawienie cielesnego/materialnego świata i niecielesnego/niematerialnego świata, skutkiem czego jest fałszywa interpretacja Biblii i świata. To interpretacja (zazwyczaj nieświadoma) pod wpływem greckiej filozofii, traktującej materialny świat jako gorszy niż niematerialny.

Chodzi mianowicie o kontrast między duchowym (należącym do Pana) a nieduchowym (należącym do szatana).

Sam Jezus Chrystus interpretuje Pismo Święte.

Sam Pan Jezus pokazał, jak powinniśmy interpretować Pismo Święte:

²⁵ A On rzekł do nich: O głupi i gnuśnego serca, by uwierzyć we wszystko, co powiedzieli prorocy. ²⁶ Czyż Chrystus nie musiał tego wycierpieć, by wejść do swojej chwały? ²⁷ I począwszy od Mojżesza poprzez wszystkich proroków wykładał im, co o nim było napisane we wszystkich Pismach. 

(…)

⁴⁴ Potem rzekł do nich: To są moje słowa, które mówiłem do was, będąc jeszcze z wami, że się musi spełnić wszystko, co jest napisane o mnie w zakonie Mojżesza i u proroków, i w Psalmach. ⁴⁵ Wtedy otworzył im umysły, aby mogli zrozumieć Pisma.  (Łuk. 24:25-27, 44-45).

Z tego tekstu wynika, że uczniowie z Emaus, którzy dobrze znali Stary Testament, jednak nie wiele rozumieli. Jezus musiał im go wykładać. Grecki wyraz używany tu oznacza wykładać, intepretować, wyjaśnić. Uczniowie potrzebowali nauczyciela, który im wyjaśni znaczenie tekstu Słowa Bożego, by mogli zrozumieć.

Sama Biblia uczy, że pewne teksty są trudne

Wielu chrześcijan uważa, że Biblia jest prosta, ale sami autorzy Biblii potwierdzają, że nie jest to prawdą. Apostoł Piotr pisze:

¹⁵ A cierpliwość Pana naszego uważajcie za ratunek, jak i umiłowany brat nasz, Paweł, w mądrości, która mu jest dana, pisał do was; ¹⁶ tak też mówi we wszystkich listach, gdzie o tym się wypowiada; są w nich pewne rzeczy niezrozumiałe, które, podobnie jak i inne pisma, ludzie niewykształceni i niezbyt umocnieni przekręcają ku swej własnej zgubie.  (2 Piotra 3:15-16)

Wyraz niewykształceni nie ma tu nic wspólnego z wykształceniem szkolnym, lecz określa tych, którzy jeszcze nie wiele wiedzą o wierze, którzy jeszcze niedługo są wierzącymi, lub ci, którzy się nie rozwijali, np. ponieważ nie czytają i badają Pisma Świętego i nie słuchają nauczycieli.

Ci, którzy źle rozumieją Pismo Święte mogą przez to zginąć, co oznacza piekło. Apostoł Piotr używa tu wyrazu, wskazującego na sąd Boży (por. np. 2 Piotra 2:1, 3; 3:6-7, 9). Dobra interpretacja Biblii jest bardzo ważną sprawa, gdyż niepoprawne rozumienie Biblii może mieć poważne konsekwencje, może to być sprawa wiecznego życia lub wiecznego potępienia.

Apostoł przyznaje, że w Biblii są rzeczy niezrozumiałe. Sam Apostoł Paweł wskazuje na to, że coś, co napisał zostało źle zinterpretowane i przekręcone (list do Koryntian, którego już nie mamy,  patrz 1 Kor. 5:9-11). Nie każdy, kto interpretuje i wyjaśnia Pismo Święte jest godny zaufania. Dlatego Nowy Testament ciągle ostrzega przed fałszywymi nauczycielami, którzy są jak wilki wśród owiec. Nauczanie fałszywego nauczyciela jest bardzo groźne dla Ciebie! Fałszywy nauczyciel nie prowadzi do Boga, lecz do piekła.

Niestety zbyt często zdarza się, że w zborze głoszą kazania lub nauczają osoby, które nie są do tego odpowiednio przygotowane, wprowadzając zbór w błąd. To bardzo poważny grzech, gdyż każdy nauczyciel w zborze ma ogromną odpowiedzialność i stanie kiedyś przed Bogiem, jak Apostoł Jakub pisze: Niechaj niewielu z was zostaje nauczycielami, bracia moi, gdyż wiecie, że otrzymamy surowszy wyrok (Jak. 3:1)

Problemem dla młodych w wierze jest to, że nie zawsze odróżniają dobrego od fałszywego nauczyciela. Dlatego koniecznym jest być w zdrowym biblijnym zborze posiadającym dobrze przygotowanych nauczycieli, prowadzących do Boga.

Koniecznym jest, by wierzący sam czytał i badał Pismo Święte, aby dojść do utwierdzenia w Prawdzie (2 Piotra 1:12).

Bóg dał Kościołowi nauczycieli

Ponieważ nie zawsze jest łatwo rozumieć Słowo Boże, Bóg ustanowił nauczycieli w Kościele, aby nauczać lud Boży, co nie jest niczym innym niż wykładaniem znaczenia Pisma Świętego oraz jego praktycznych konsekwencji. W żaden sposób nie chodzi o to, aby w Kościele istniał podział między klerem, który wie wszystko, a laikami, którzy nie wiedzą.

Apostoł Paweł pisze jakie znaczenie i funkcje mają nauczyciele:

¹¹ I On ustanowił jednych apostołami, drugich prorokami, innych ewangelistami, a innych pasterzami i nauczycielami, ¹² aby przygotować świętych do dzieła posługiwania, do budowania ciała Chrystusowego, ¹³ aż dojdziemy wszyscy do jedności wiary i poznania Syna Bożego, do męskiej doskonałości, i dorośniemy do wymiarów pełni Chrystusowej, ¹⁴ abyśmy już nie byli dziećmi, miotanymi i unoszonymi lada wiatrem nauki przez oszustwo ludzkie i przez podstęp, prowadzący na bezdroża błędu, ¹⁵ lecz abyśmy, będąc szczerymi w miłości, wzrastali pod każdym względem w niego, który jest Głową, w Chrystusa, ¹⁶ z którego całe ciało spojone i związane przez wszystkie wzajemnie się zasilające stawy, według zgodnego z przeznaczeniem działania każdego poszczególnego członka, rośnie i buduje siebie samo w miłości.   (Ef. 4:11-16; por. też 2 Piotra 1:12-13).

To, że są nauczycielami, jest zamysłem i planem Bożym, którego nie możemy kwestionować. Po grecku wyrazy pastor (pasterz) i nauczyciel są razem związane.

Celem nauczycieli jest wyposażenie wiernych, aby mogli służyć i dojść do poznania Trójjedynego Boga oraz do dojrzałości.

Nauczanie w Kościele jednak w żaden sposób nie wyklucza samodzielnego czytania i badania Pisma Świętego. Funkcją nauczyciela jest pomoc w rozumieniu i zastosowaniu tekstu, tak, aby wierzący stał się coraz bardziej dojrzały i ugruntowany w wierze i wiedzy.

Dlatego jest dobrą rzeczą, aby przy studiowaniu Biblii korzystać z pomocy nauczycieli w zborze, lub wykładów, książek i innych materiałów, pamietając zawsze przy tym o sprawdzeniu najpierw, czy jest to nauczyciel, lub autor książki godny zaufania.

Artykuł w formacie PDF tutaj.