20 February 2017

Odnowienie upadłego człowieka



Rozważanie

I ustanowię nieprzyjaźń między tobą a kobietą, między twoim potomstwem a jej potomstwem;ono zdepcze ci głowę, a ty ukąsisz je w piętę.
I Mojżeszowa / Rodazju 3:15

Gdy nadeszło wypełnienie czasu, zesłał Bóg Syna swego, który się narodził z niewiasty i podlegał zakonowi, aby wykupił tych, którzy byli pod zakonem, abyśmy usynowienia dostąpili.
Galacjan 4:4-5

W raju człowiek żył w doskonałej jedności ze Stworzycielem, ale przez swój grzech stracił ten wspaniały stan. Od razu po grzechu Bóg odszukał człowieka i ogłosił mu konsekwencje jego grzechu, czyli karę i przekleństwo. Przez grzech człowiek odłączył się od Boga, pozbawiając się prawa dostępu do Niego. Bóg wypędził go z raju. Człowiek jest duchowo martwy i fizycznie też umrze. Przez swój grzech wszystko zepsuł i znalazł się z własnej winy w beznadziejnej sytuacji.
Jednak Bóg zareagował nie tylko potępieniem i gniewem. Natychmiast po grzechu, Bóg dał mu obietnicę. Bóg powiedział do węża: I ustanowię nieprzyjaźń między tobą a kobietą, między twoim  potomstwem a jej potomstwem; ono zdepcze ci głowę, a ty ukąsisz je w piętę (I Mojżeszowa 3:15).
W tym okazała się łaska Boża, że nie chciał pozostawiać człowieka w jego nędzy, lecz sam zaoferował ratunek z tej sytuacji. Bóg pocieszył Adama i Ewę, że sam da im zbawienie. Obiecał, że mimo kary i śmierci, narodzi się potomstwo, nowe pokolenie ludzi. Ewa urodziła synów, co jest znakiem łaski Boga. Grzech oznacza śmierć, ale Bóg daje nowe życie, nowe pokolenie, rodzą się Kain i Abel. Z nich narodzą się następne pokolenia, wiele pokoleń później urodzi się Abraham, z którego Bóg uczyni wielki naród. Znowu wiele wieków później urodzi się potomstwo, Dawid, który zostanie namaszczony, jako król ludu Bożego. On otrzyma potwierdzenie obietnicy danej Adamowi i Ewie, w której Bóg dodaje, że ten Potomek, Który zbawi, będzie Królem z rodu Dawida: a gdy dopełnią się dni twoje i zaśniesz ze swoimi ojcami, Ja wzbudzę ci potomka po tobie, który wyjdzie z twego łona, i utrwalę twoje królestwo (2 Samuela 7:14).
Obietnica ta jest znakiem, że Bóg nie zapomniał o swej obietnicy, mimo to, że trwało to tak długo, zanim przyszedł Zbawiciel. Potomek z domu Dawida jest tym samym obiecanym Adamowi i Ewie przez Boga.
Bóg obiecał potomstwo, co znaczy, że Ten, kto zdepcze głowę węża, czyli kto zwycięży i pokona szatana, urodzi się z kobiety, będzie człowiekiem. Jednak, ponieważ Adam poniósł klęskę, potomstwo jego nie byłoby w stanie pokonać skutków grzechu, ponieważ każdy człowiek rodzi się w grzechu. Żaden potomek Adama i Ewy nie spełnił Prawa, wszyscy zgrzeszyli i zasłużyli na śmierć (Rzymian 3:23).
Potrzebne jest potomstwo kobiety pochodzące z nieba (por. Daniel 7:13-14; Rzymian 5:12-19).
Bóg wybrał długą drogę do Jezusa Chrystusa. Zanim Jezus się urodzi, narodzi się wiele potomków Adama i Ewy, grzeszników, nie nadających się do tego, by zbawić lud. Mężowie Boży tacy, jak np. Mojżesz, Jozue, Samuel, Dawid, Eliasz, i inni, którzy służyli Panu, prowadzili lud, byli również grzeszni. Jednocześnie wskazywali na Chrystusa, Potomka, który miał przyjść w Bożym czasie.

Gdy nadeszło wypełnienie czasu, zesłał Bóg Syna swego, który się narodził z niewiasty i podlegał zakonowi, aby wykupił tych, którzy byli pod zakonem, abyśmy usynowienia dostąpili. (Gal. 4:4-5)
Wiele wieków później, w Bożym czasie i po wielu grzechach i cierpieniach, Bóg zesłał swego Syna, który urodził się w małym miasteczku Betlejem z Marii.
Celem Syna było, aby wykupił tych, którzy byli pod zakonem, abyśmy usynowienia dostąpili (Galacjan 4:5). Przez grzech Adama i Ewy, każdy człowiek, który kiedykolwiek się urodził, jest grzesznikiem, jest niewolnikiem grzechu. Człowiek nie jest w stanie nie grzeszyć, grzech nad nim panuje. Przez grzech człowiek stał się sługą szatana, potępionym ku wiecznej śmierci, ku życiu bez Boga. Obietnica potomstwa polega na tym, że Bóg chce uratować człowieka od tego strasznego losu. Potrzebne jest wykupienie z niewolnictwa. Ktoś musi zapłacić karę za nasze grzechy, gdyż człowiek sam nie jest w stanie. Jedynym, kto może zapłacić jest Ten, kto jest człowiekiem, ale bez grzechu. Jezus Chrystus urodził się, jako człowiek z ludzkiej matki, Który jednocześnie jest Bogiem, mającym Ojca w niebie.

Zwycięstwo obiecanego Zbawiciela nie będzie pozbawione cierpienia i walki. Bóg mówi do węża (szatana): ono zdepcze ci głowę, a ty ukąsisz je w piętę (I Mojżeszowa / Rodzaju 3:15b). Ostatecznie potomstwo kobiety zwycięży; zdeptanie głowy oznacza śmierć. Mimo ostatecznego zwycięstwa, wąż ukąsi w piętę, co jest bardzo bolesne, ale nie śmiertelne. Zwycięstwo nastąpi po bolesnej walce i cierpieniu, także Zbawiciel musi najpierw cierpieć (por. Izajasz 53:12; Ew. Łukasza 24:26, 46-47; Rzymian 16:20; 2 Koryntian 1:5-7; 1 Piotra 1:11).
Pan Jezus cierpiał przez całe swe życie, a cierpienie na krzyżu było tak wielkie, że żaden człowiek nie może tego zrozumieć. Po śmierci krzyżowej Jezusa wydawało się, że szatan zwyciężył i że nie ma już nadziei. Jednak było to ‘tylko’ ukąszenie w pietę; po cierpieniu nastąpiło zwycięstwo. Po trzech dniach Jezus udowodnił przez swe zmartwychwstanie, że ostatecznie zwyciężył, że ostatecznie złamał siłę grzechu i szatana. Pokonał ostatniego wroga, którym jest śmierć, która weszedł na świat przez grzech. Dlatego Apostoł Paweł może wołać:
Pochłonięta jest śmierć w zwycięstwie! Gdzież jest, o śmierci, zwycięstwo twoje? Gdzież jest, o śmierci, żądło twoje? (56) A żądłem śmierci jest grzech, a mocą grzechu jest zakon; ale Bogu niech będą dzięki, który nam daje zwycięstwo przez Pana naszego, Jezusa Chrystusa (1 Koryntian 15:54b-57).

W raju Bóg obiecał człowiekowi potomstwo, które zwycięży, aby człowiek był szczęśliwy i znowu żył z Bogiem. Stworzyciel nie pozwoli na ostateczne zniszczenie Jego stworzenia. Bóg stworzył człowieka, aby żył w bliskiej relacji z Nim, jako Jego obraz. Obiecał Potomstwo, aby znowu człowiek mógł żyć z Bogiem.
Apostoł Paweł określa to w taki sposób: aby wykupił tych, którzy byli pod zakonem, abyśmy usynowienia dostąpili (Galacjan 4:5). Chrystus wykupił wierzących, to znaczy, że wierzący stali się Jego własnością. Celem tego było usynowienie, adoptowanie, jako dzieci. Bóg chce, żebyśmy żyli w najbliższej relacji z Nim, jaką znamy; relacji rodzic – dziecko. Jako dziecko współdziedziczymy wszystko, co Chrystusowe, będziemy razem z Nim rządzić nad stworzeniem, zgodnie z celem, do którego Bóg stworzył człowieka (I Mojżeszowa / Rodzaju 1:28-29; 2 Tymoteusza 2:11-13; por. Rzymian 8:17).
To całkowicie i wyłącznie dzieło Boże, człowiek nic nie może tu uczynić. Gdyby od nas zależało, szatan by zwyciężył, dlatego dziękujemy i uwielbiamy Boga, że nie pozwolił na to, lecz chciał nas zbawić z powodu swojej nieskończonej łaski.

13 February 2017

Księga Rodzaju 49:13-28



 Mozna znalećż artykuł w formacie pdf tu: Rodzaju 49, część 2

49:13-27
Z wyjątkiem Józefa, błogosławieństwa dotyczące pozostałych synów są bardzo zwięzłe i w dodatku w kilku miejscach tekst hebrajski jest trudny i niejednoznaczny. Często hebrajski tekst zawiera grę słów używając poszczególnych imion synów. Wspólnym mianownikiem jest dobrobyt; każde z plemion będzie miało udział w obfitości.

49:13 – Zebulon
Zebulon jest dziesiątym synem Jakuba a szóstym synem Lei (patrz. 30:20; por. Joz. 19:10-16; Sędz. 5:18). Tak jak w przemowie Mojżesza, w której błogosławił plemiona Izraela (V Mojż. 33:18), tak tu Zebulon też jest wymieniony przed Issacharem, chociaż Issachar jest starszy. W obu błogosławieństwach, Zebulon jest bardziej żywy i prosperujący, gdyż Issachar jest określony, jako leniwy, poddany i słaby.
Także w innych miejscach w Biblii widzimy preferowanie Zebulona np. pierwszeństwo przy podziale ziemi przez los (Joz. 19:16-17; por. Sę. 5:14,18). Zebulon jest wśród tych, którzy wspierają Gideona, natomiast Issachar nie (Sę 6:35). Zebulon daje Dawidowi wiele lojalnych i doświadczonych żołnierzy (1 Krn. 12:33).

Tekst mówi o tym, że Zebulon będzie mieszkał nad morzem (por. też V Mojż. 33:19), chociaż dział, który otrzyma w ziemi obiecanej nie graniczył z nim (Joz. 19:10-16). Być może Zebulon i Issachar są brani pod uwagę razem (por. V Mojż. 33:18-19), albo może wskazuje to na fakt, że podczas rządów Salomona Zebulon miał większy dział, graniczący z morzem. Może też wskazuje to na fakt, że przez ziemię Zebulona prowadziły ważne szlaki handlowe od portów morskich w głąb lądu. W ten sposób Zebulon miał udział w handlu morskim.
Sydon jest miastem położonym ok. 40 km na północ od Tyru i reprezentuje całe królestwo Fenicji. To, że granice sięgają aż do Sydonu, niekoniecznie oznacza, że tak daleko sięgały ziemie Zebulona, lecz po prostu, że mieszkał niedaleko Fenicji (z którym to krajem też miał kontakty handlowe).

49:14-15 – Issachar
Issachar jest piątym syn Lei i dziewiątym synem Jakuba (por. 30:14-18; 35:23).
Issachar wyleguje się między zagrodami (lub: kładzie się). Wyraz przetłumaczony, jako zagrody występuje w Biblii tylko dwa razy (tu i w Sędziów 5:16) i może oznaczać: ładunki, granica lub miejsce dla owiec.
Ziemia, którą otrzyma Issachar jest dobra i daje spoczynek. Terytorium Issachara było położone na żyznym płaskowyżu w Galilei, obok góry Tabor, gdzie znajdowały się najlepsze pastwiska i ziemia rolna w Izraelu.
Noszenie ciężarów jest tym samym wyrazem, który używano, aby określać pracę jako niewolnik w Egipcie (np. II Mojż. 1:11; 2:11; Ps. 81:7). W ziemi obiecanej, Kanaanici staną się sługami Izraela (por. Joz. 16:10), ale Zebulon będzie sam sługą (niewolnikiem) Kanaanitów.
Plemię Issachar prawie nie występuje w księdze Sędziów, nie jest wymienione w opisie całego Izraela w tej księdze (Sę. 1). Rola Issachara była nieznacząca i niesławna. Pozostałe plemiona nie zniszczyły wprawdzie kompletnie Kanaanitów, jak Bóg nakazał, ale przynajmniej poddali ich sobie. Issachar jest leniwy, aby mieć pokój, poddał się Kanaanitom i został zmuszony do pracy niewolniczej dla nich. Fakt ten został potwierdzony w listach z El Amarny.
Tylko niewiele razy czytamy w Biblii coś pozytywnego o Issacharze (Sędz. 5:15; 1 Krn. 12:32).

49:16-21 – Synowie Bilhy i Zylpy

49:16-17 – Dan
Dan jest pierwszym synem Bilhy i piątym synem Jakuba (30:6; 35:25; por. Joz. 19:40-48).
Tak jak Juda i Józef również Dan otrzymuje podwójne błogosławieństwo. Dan ma sprawować i bronić sprawiedliwości. Przy spisie ludności podczas wedrówki w pustyni, Dan jest drugim co do wielkości plemieniem (IV Mojż. 2:26; 26:43), ale w okresie Jozuego i sędziów plemię Dan stało się niewielkie.

W oryginale hebrajskim wystepuje gra słów: wyraz tłumaczony, jak on będzie sądził brzmi po hebrajsku identycznie, jak nazwa Dan. Imię Dan oznacza sądzić lub oczyszczać z zarzutów, bronić (por. I Mojż. 30:6). Zwycięstwa Dana są korzystne dla całego Izraela, Dan jest obrońcą całego ludu.

Obraz węża na drodze wskazuje na to, że plemię jest małe i ale jednak trzeba na niego uważać. Wąż jest niebezpieczny, często bywa jadowity (w Kanaanie żyje 28 rodzajów jadowitych węży), łatwo się porusza i ukrywa, może atakować niespodziewanie. Wąż to małe zwierzę, ale może być bardzo groźne.
Plemię Dan jest w okresie Jozuego i sędziów małe, ale niespodziewanie może stać się groźne dla wrogów. Samson pochodził z plemienia Dan (Sę. 17-18). Zachowywał się jak wąż, ukrywał się, atakował i był niebezpieczny.

49:18
Niespodziewanie, Jakub przerywa tekst na krótką modlitwę o wybawienie. Błogosławieństwo i proroctwo, które Jakub głosi synom implikuje, że będzie wiele walk między plemionami. Jakub modli się o wybawienie jego potomstwa w późniejszych trudnych czasach, które z pewnością przyjdą.

49:19 – Gad
Gad jest pierwszym synem Zylpy i siódmym synem Jakuba (30:10-11; 35:26; por. 46:16).
Także tu znajdujemy grę słów i grę dźwięków w hebrajskim tekście. Cztery wyrazy w tym wersecie brzmią jak imię Gad (rozbójnicy, napierać, atakować). Tekst brzmi tak: Gad zostaje atakowany (hebr.: gad) przez rozbójników (hebr.: gad), ale atakuje ich (hebr.: gad) w ich pięty.
Terytorium Gada było w ziemi na wschód od Jordanu, które było trudne do obrony. Zostawało ciągle atakowane przez Ammonitów (Sę. 10-12; Jer. 49:1-6), Moabitów (Stele moabickiego króla Mezy pzrypomina, że Moab poddał Gada), Aramejczyków (1 Krl. 22:3; 2 Krl. 10:32-33) i Assyryjczyków (2 Krl. 15:29). Błogosławieństwo ojca przynosi proroctwo, że Gad będzie miał ciężkie życie, ale zemści się na swoich wrogach (por. V Mojż. 33:20-21). Ludzie Gada byli znani, jako dobrzy żołnierze (V Mojż. 33:20; 1 Krn. 5:18; 12:8).

49:20 – Aszer
Aszer jest drugim synem Zylpy i ósmym synem Jakuba, został tak nazwany, bo uczynił Leę szczęśliwą (30:13; 35:26). Potomstwo Aszera będzie miało szczęśliwe życie w dobrobycie. Ziemia, którą dostanie Aszer znajduje się na zachodnich stokach gór galilejskich, które były bardzo urodzajne (por. V Mojż. 33:24; Joz. 19:24-31). Zaopatrywał w produkty żywności dwory królewskie.

49:21 – Naftali
Naftali jest drugim synem Bilhy i szóstym synem Jakuba (por. 30:7-8; 35:25). Jego ziemia będzie znajdować się na zachodniej stronie doliny Jordanu niedaleko jeziora Galilejskiego (Joz. 19:32-39).
Naftali jest porównywany do łani, która znana jest ze swej piękności i szybkości (prawdopodobnie chodzi o daniela mezopotamskiego).
Hebrajski tekst jest trudny do tłumaczenia i znaczenie nie jest całkiem jasne. Fraza rodzi ładne sarnięta, można też tłumaczyć jak: mówiąc piękne słowa.

Synowie Racheli

49:22 – Józef
Józef był pierwszym synem Racheli i jedenastym synem Jakuba (30:24; 35:24). Był uprzywilejowanym i najbardziej umiłowanym przez Jakuba (37:3; 45:28; 46:30).
Ponieważ Jakub adoptował synów Józefa i dał im dziedzictwo jak swoim synom, błogosławieństwo dla Józefa nawiązuje do jego synów Efraima i Manassesa.
Także tutaj hebrajski tekst (w. 22-26) jest trudny i niejednoznaczny. Możliwe są dwa tłumaczenia:
Józef jest płodnym konarem                                                             Józef jest dzikim osłem
Konar dający owoc na wiosnę                                           dziki osioł obok źródła/studni
Jego gałęzie (dosł.: córki) skaczą nad murem             jego dzikie źrebię obok muru

Wyraz tłumaczony, jako płodna latorośl (lub: dziki osioł) po hebrajsku brzmi jak imię Efraim.
Niepłodna Rachela, która długo nie mogła mieć dzieci (por. 30:2,22; 41:52), urodziła w końcu najbardziej płodne plemię. Gałązki rozstające się ponad murem mogą być symbolem powiększania się ich posiadłości ziemskich (por. Joz. 17:14-18).

49-23-24
Być może te wersety mówią o przyszłych atakach na Efraima i Manassesa przez inne plemiona, ale nie czytamy o tym w Biblii. Bardziej prawdopodobnym jest, że nawiązuje do ataków i trudności, których Józef sam doświadczył w swoim życiu ze strony braci i innych.
Wyraz tłumaczony, jako zwalczają go łucznicy, można bardziej dosłownie tłumaczyć jako: mieli żal / nienawiść przeciw niemu. Ta sama fraza występuje w identycznej formie w 50:15, gdzie została przetłumaczona, jako: wrogo do nas usposobiony.

Hebrajski tekst może oznaczać, że Józef ma silną rękę (ręka jest giętka, lub: zręczna, szybka), dzięki której może wystrzelać strzały, ale też może oznaczać, że łuki wrogów stały się sztywne (łuk jest stały w sensie sztywny, nie elastyczny), przez co nie mogą już wystrzelić strzał. W jednej i drugiej interpretacji znaczenie jest następujące: Józef zwycięży i wrogowie będą bezsilni wobec niego.  
Józef broni się dzięki pomocy Mocarza Jakuba, czyli dzięki Panu (por. Ps. 132:2; Izaj. 49:26; 60:16).
Lepiej jest tłumaczyć drugą część wersetu następująco: dzięki pasterzowi, (dzięki) kamieniowi Izraela. W innych miejscach Bóg jest nazwany skałą lub opoką Izraela (2 Sam. 23:3; Izaj. 30:29), tu hebrajski tekst używa słowa oznaczającego (mniejszy) kamień, jaki można znaleźć na polu. Być może jest to aluzja do kamienia, który Jakub postawił w Betel (I Mojż. 28:10-22; 35:1-15).

49:25
Pierwsza część wersetu używa imienia Pana Bóg wszechmogący (hebr.: El Sjaddaj). Ten tytuł Boga jest kojarzony szczególnie z błogosławieństwem w życiu Jakuba (por. I Mojz. 28:3; 35:11; 43:14; 48:3).
Wyrazy Bóg ojca twego podkreśla kontynuację. Bóg Abrahama, Izaaka i Jakuba, też jest Bogiem potomstwa Jakuba. Tylko wtedy błogosławieństwo i proroctwo ma sens.
Błogosławieństwo jest jednym ze słów kluczowych w I Księdze Mojżeszowej (występuje 88 razy). W wersetach 25-26 wyraz błogosławić i błogosławieństwo występuje aż sześć razy (1 x czasownik, 5 x rzeczownik).
Błogosławieństwo dotyczy wszystkich sfer życia mężczyzn i kobiet. Zawiera płodność ziemi, która otrzymuje wodę z nieba i ziemi (por. 1 Mojż. 1:6-8), płodność ciała i potomstwa (piersi i łona, por. I Mojż. 1:22; 3:16; IV Mojż. 6:24-26; V Mojż. 33:15; Oz. 12:8). Podkreśla to, że Bóg daje potomstwu Józefa kompletne i doskonałe błogosławieństwo.

49:26
W Kanaan, gdzie w okresie letnim wszystko wysycha, szczyty góry Karmel, Hermon, Liban, zawsze są zielone, co jest obrazem obfitości, którą daje Bóg (por. PnP 7:6; Izaj. 2:13; 35:2). Błogosławieństwa Jakuba są większe niż obfitość, którą można znaleźć na najbardziej obfitych miejscach w Izraelu, w górach.
Hebrajski wyraz przetłumaczony, jako poświęcony oznacza kogoś lub coś, poświęcone Panu, aby wykonać szczególne zadanie (np. Nazarejczyk, prorok, lub plony na ofiarę). Wyraz ten nigdy nie jest używany, aby określić króla. Szczególnym przeznaczeniem Józefa było uratowanie rodziny.  

49:27 – Beniamin
Beniamin jest drugim syn Racheli i dwunastym, najmłodszym synem Jakuba (35:18,24; por. 42:4,38; 44:1-34). Proroctwo ma pewne podobieństwa do proroctwa dla Judy.
To kontrast do obrazu Beniamina z poprzednich rozdziałów, gdzie był bezbronny i w zagrożeniu. Teraz Beniamin jest porównywany do drapieżnego wilka, który dzieli swój łup, nawiązując do reputacji plemienia, którego członkowie byli odważnymi i dobrymi żołnierzami (por. Sę. 3:15-30; 5:14; 20:14-21; 1 Sam. 9:1; 13:3; 1 Krn. 8:40; 12:2-27,29; Estera 2:5; Rz. 11:1).

49:28
Werset ten stanowi konkluzję narratora. Teraz widać wyraźnie, że błogosławieństwa nie dotycza tylko synów Jakuba, ale ich potomstwa, plemion, które potem razem utworzą lud Boży.
Mimo to, w całości wyraźnie widać, że błogosławieństwo dla Judy i Józefa odróżniają się od reszty. Wskazuje to na przywódczą rolę plemion Judy i Efraima. Z Judy wychodzi król Dawid i jego dynastia. Efraim staje się potem przewodzącym plemieniem północnego Izraela, po rozpadzie królestwa Salomona.

Tematy

Suwerenność Boga
Bóg jest suwerenny, to On decyduje o losach narodów i o historii. Nie ma przypadków w historii ludzkości. Późniejsza historia plemion Izraela nie powstała, jako przypadkowy bieg wydarzeń historycznych, lecz jest skutkiem działania wszechmogącego suwerennego Boga. Juda i Efraim nie mają roli przywódczej w późniejszym Izraelu dlatego, ponieważ są po prostu silniejsi, lecz dlatego, ponieważ jest to plan Boży.

Błogosławieństwa i nadzieja
Bóg dał Abrahamowi obietnicę, że jego potomstwo odziedziczy ziemię Kanaan. Potwierdził obietnicę wobec Izaaka i Jakuba a teraz wobec jego synów. Wiele lat później plemiona Izraela otrzymają ziemię pod przywództwem Jozuego (Joz. 21:43-45).

Błogosławieństwo nie chroni jednak od klęski i grzechu. Późniejsza historia Izraela pokazuje, że Izrael (Efraim) był niewierny, preferował bałwochwalstwo. Kłaniali się Baalowi i żyli niemoralnie, co doprowadził do tego, że stracili wszystko co mieli i zostali deportowani przez Asyrię. Prorocy tacy, jak Eliasz, Elizeusz, Ozeasz i Amos starali się, aby ratować sytuację, aby Izrael się nawrócił, ale im się nie udało.
Efraim nie był gorszy niż Juda, który także żył niemoralnie i w bałwochwalstwie (por. Jer. 31:15). Jednak Bóg jest wierny, i w Nim zawsze jest nadzieja (por. Jer. 31:20), co konkretnie oznacza, powrót do ziemi obiecanej i narodzenie Mesjasza. W Nowym Testamencie Jezus rozszerza Boże obietnice ziem od Kanaanu na całą ziemię. A Apostoł Paweł podkreśla, że każdy, kto jest w Chrystusie jest potomstwem Abrahama i ma udział we wszystkich obietnicach danych ludowi Bożemu (Rzymian 9-11).